Warto przeczytać


Wczesne wspomaganie rozwoju dziecka

Wczesne wspomaganie rozwoju dziecka, ma na celu pobudzanie i stymulowanie ruchowego, poznawczego, emocjonalnego i społecznego rozwoju dziecka od chwili wykrycia u niego niepełnosprawności do czasu podjęcia nauki w szkole. Wczesne wspomaganie rozwoju jest zintegrowanym system oddziaływań profilaktycznych, diagnostycznych, leczniczo-rehabilitacyjnych i terapeutyczno-edukacyjnych, prowadzony przez interdyscyplinarny zespół specjalistów.

 

Zespoły Wczesnego Wspomagania Rozwoju powoływane są na podstawie Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 11 października 2013 r. w sprawie organizowania wczesnego wspomagania rozwoju dzieci (Dz. U. z 2013r., poz.1257)

 

Wczesne wspomaganie rozwoju dziecka może dotyczyć:

-        rozwoju motorycznego,

-        stymulacji polisensorycznej, (wielozmysłowej),

-        rozwoju mowy i języka,

-        orientacji i poruszania się w przestrzeni,

-        usprawniania widzenia, słuchu,

-        umiejętności samoobsługi,

-        funkcjonowania w środowisku.

 

Podmiotem wczesnego wspomagania rozwoju jest rodzina z małym dzieckiem, u którego wykryto nieprawidłowości w rozwoju psychoruchowym, m.in.:

-        wcześniactwo,

-        zaburzenia genetyczne,

-        wady wrodzone,

-        uszkodzenia narządów zmysłów (wzrok, słuch),

-        problemy neurologiczne,

-        uszkodzenia lub zaburzenia centralnego układu nerwowego,

-        uszkodzenia lub zaburzenia aparatu ruchowego.

 

 

 

 

Wczesne Wspomaganie Rozwoju Małego Dziecka ma za zadanie:

 

-        udzielanie pomocy rodzinie w zakresie kształtowania postaw i zachowań pożądanych
w kontaktach z dzieckiem: wzmacnianie więzi emocjonalnej pomiędzy rodzicami i dzieckiem, rozpoznawanie zachowań dziecka i utrwalanie właściwych reakcji na te zachowania,

-        udzielanie instruktażu i porad oraz prowadzeniu konsultacji dla rodziców w zakresie pracy z dzieckiem,

-        pomoc w przystosowaniu warunków w środowisku domowym do potrzeb dziecka oraz pozyskaniu i wykorzystaniu w pracy z dzieckiem odpowiednich środków dydaktycznych i niezbędnego sprzętu,

-        pomoc dziecku w pełnym wykorzystaniu potencjału rozwojowego, jakim dysponuje  w zakresie funkcji poznawczych, rozwoju ruchowego, komunikacji i kontaktów społecznych,

-        pomoc dziecku w stopniowym osiąganiu coraz większej autonomii i samodzielności, na miarę jego możliwości,

-        zapobieganie występowaniu lub pogłębianiu się nieprawidłowości w rozwoju psychoruchowym dziecka,

-        dostarczanie rodzicom wsparcia w związku z długotrwałym kryzysem emocjonalnym, wynikającym z faktu niepełnosprawności ich dziecka,

-        stopniowe przygotowanie rodziców do roli osób wspomagających rozwój ich dziecka.

 

Realizacją powyższych zadań i zapewniania optymalnego rozwoju niepełnosprawnemu dziecku i pomocy jego rodzicom (opiekunom), zajmuje się interdyscyplinarny zespół specjalistów, posiadających profesjonalne przygotowanie do pracy z rodziną, z małymi dziećmi, są to:

-        pedagodzy (oligofrenopedagog, tyflopedagog, surdopedagog w zależności od niepełnosprawności dziecka),

-        psycholodzy,

-        logopedzi (neurologopeda, surdologopeda)

-        terapeuci innych specjalności (terapeuci widzenia, orientacji przestrzennej, fizjoterapeuci, specjaliści w zakresie integracji sensorycznej, w zależności od potrzeb dziecka i jego rodziny).

 

Warunkiem objęcia dziecka i rodziny specjalistycznymi formami pomocy w ramach Wczesnego Wspomagania Rozwoju jest: posiadanie opinii o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka, którą wydaje Zespół Orzekający działający w publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej

 

 

Opinie o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka wydaje poradnia w rejonie której znajduje się żłobek, przedszkole do którego uczęszcza dziecko. W przypadku gdy dziecko nie uczęszcza do żłobka, przedszkola opinie wydaje poradnia właściwa ze względy na miejsce zamieszkania dziecka.

W powiecie makowskim rodzice mogą ubiegać się o wydanie opinii wczesnego wspomagana rozwoju dziecka w Poradni Psychologiczno – Pedagogicznych w Makowie Mazowieckim.

 

Adres:

Poradnia Psychologiczno – Pedagogiczna

w Makowie Mazowieckim

ul. Duńskiego Czerwonego Krzyża 3

06 – 200 Maków Mazowiecki

tel. 29 71 71 501

 

W powiecie makowskim zajęcia dla dzieci w ramach wczesnego wspomagania rozwoju prowadzone są w placówkach:

 

Specjalny Ośrodek Szkolno – Wychowawczy

im. ks. Jana Twardowskiego

w Makowie Mazowieckim

ul. Duńskiego Czerwonego Krzyża 5

06 – 200 Maków Mazowiecki

tel. 29 71 71 481

 

 

Poradnia Psychologiczno – Pedagogiczna

w Makowie Mazowieckim

ul. Duńskiego Czerwonego Krzyża 3

06 – 200 Maków Mazowiecki

tel. 29 71 71 501

 

 

Rodzice mogą uzyskać również pomoc w Ośrodkach Wczesnej Interwencji.

Adresy:

Lp.

Nazwa placówki

Adres

Telefon

1.

Ośrodek Wczesnej Interwencji

ul. Pilicka 21

02-629Warszawa 

(22) 844 06 37 

2.

Ośrodek Wczesnej Interwencji

ul. Łomaska 21

21-500 Biała Podlaska 

(83) 344 38 52 

3.

Ośrodek Wczesnej Interwencji

ul. Mickiewicza 13

43-400 Cieszyn 

(33) 858 13 64 

4.

Ośrodek Wczesnej Interwencji

ul. Tysiąclecia 13a

80-351 Gdańsk 

(58) 553 41 36 

5.

Ośrodek Wczesnej Interwencji

ul. Harcerska 4

81-425 Gdynia 

(58) 622 07 48  

6.

Ośrodek Wczesnej Interwencji

ul. Dąbrowskiego 15 11-500 Giżycko 

(87) 429 29 09 

7.

Ośrodek Wczesnej Interwencji

ul. Piłsudskiego 9

66-400 Gorzów Wielkopolski 

(95) 732 03 83 

8.

Ośrodek Wczesnej Interwencji

ul. 3 Maja 4

73-300 Gryfice 

(91) 384 26 16 

9.

Ośrodek Wczesnej Interwencji

ul. Witosa 18

37-500 Jarosław 

(16) 627 30 40 (do 42) 

10.

Ośrodek Wczesnej Interwencji

ul. Chopina 19

32-510 Jaworzno 

(32) 616 38 98 wew. 21 

11.

Ośrodek Wczesnej Interwencji

ul. Gościnna 8

 40-487 Katowice-Giszowiec 

(32) 256 07 26 

12.

Ośrodek Wczesnej Interwencji

ul. Wojciechowskiego 21A, 62-600 Koło 

(63) 272 09 92 

13.

Ośrodek Wczesnej Interwencji

ul. Słoneczna 3

25-731Kielce 

(41) 332 39 38 

14.

Ośrodek Wczesnej Interwencji

ul. Katedralna 48

78-100 Kołobrzeg 

(94) 352 53 88 

15.

Ośrodek Wczesnej Interwencji

ul. Powstańców Śląskich 16

38-400 Krosno 

(13) 432 71 16 

16.

Ośrodek Wczesnej Interwencji

ul. Starozamkowa 14a 

64-100Leszno 

(65) 529 64 74 

17.

Ośrodek Wczesnej Interwencji

ul. Łukasiewicza 1C39-300 Mielec 

(17) 583 74 17

18.

Ośrodek Wczesnej Interwencji

ul. Os. Słowackiego 21c, 42-190 Mikołów 

(32)226 22 64 

19.

Ośrodek Wczesnej Interwencji

ul. Żołnierska 27

10-560 Olsztyn 

(89) 533 05 32 

20.

Ośrodek Wczesnej Interwencji

ul. Św. Szczepana 7a61-477  Poznań 

 (61) 832 53 73 

21.

Ośrodek Wczesnej Interwencji

ul. Staszica 10b

35-051 Rzeszów 

(17) 852 05 10 

22.

Ośrodek Wczesnej Interwencji

ul. Rostocka 125

71-771 Szczecin 

(91) 426 81 97

23.

Ośrodek Wczesnej Interwencji

ul. Ostrogskich 5b

33-100 Tarnów 

(14) 626 84 89

24.

Ośrodek Wczesnej Interwencji

ul. Mielczarskiego 26 95-100 Zgierz 

(42) 717 47 11

25.

Ośrodek Wczesnej Interwencji

os. KsięciaWładysława

44-240 Żory 

(32) 434 52 36

 

Przydatne linki:

www.men.gov.pl

www.ore.edu.pl                                      

Kształcenie dzieci i młodzieży niepełnosprawnych

w przedszkolach, szkołach i placówkach

 

Kształcenie, wychowanie i opieka dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych, niedostosowanych społecznie i zagrożonych niedostosowaniem społecznym organizowana jest na podstawie orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego wydanego przez zespół orzekający działający w publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej.

 

Kształcenie, wychowanie i opiekę dla dzieci i młodzieży:

1. niepełnosprawnych: niesłyszących, słabosłyszących, niewidzących, słabowidzących,  z niepełnosprawnością ruchową, w tym z afazją, z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu lekkim, umiarkowanym lub znacznym, z autyzmem, w tym z zespołem Aspergera i z niepełnosprawnościami sprzężonymi

2. niedostosowanych społecznie

3. zagrożonych niedostosowaniem społecznym

organizuje się w:

- przedszkolach ogólnodostępnych;

- przedszkolach ogólnodostępnych z oddziałami integracyjnymi;

- przedszkolach integracyjnych;

- przedszkolach ogólnodostępnych z oddziałami specjalnymi;

- przedszkolach specjalnych;

- innych formach wychowania przedszkolnego;

- szkołach ogólnodostępnych;

- szkołach ogólnodostępnych z oddziałami integracyjnymi;

- szkołach integracyjnych;

- szkołach ogólnodostępnych z oddziałami specjalnymi;

- szkołach specjalnych, w tym szkołach specjalnych przysposabiających do pracy;

- młodzieżowych ośrodkach wychowawczych;

- młodzieżowych ośrodkach socjoterapii;

- specjalnych ośrodkach szkolno-wychowawczych;

- specjalnych ośrodkach wychowawczych;

- ośrodkach umożliwiających dzieciom i młodzieży z upośledzeniem umysłowym w stopniu głębokim, a także dzieciom i młodzieży z upośledzeniem umysłowym z niepełnosprawnościami sprzężonymi realizację odpowiednio obowiązku rocznego przygotowania przedszkolnego, obowiązku szkolnego i obowiązku nauki.

 

4. Przedszkoli specjalnych i oddziałów przedszkolnych w przedszkolach ogólnodostępnych nie organizuje się dla dzieci z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu lekkim.

Kształcenie dzieci i młodzieży niepełnosprawnych, niedostosowanych społecznie, zagrożonych niedostosowaniem społecznym może być prowadzone do końca roku szkolnego w tym roku kalendarzowym, w którym uczeń kończy:

a) 18 rok życia – w przypadku szkoły podstawowej

b) 21 rok życia – w przypadku gimnazjum

c) 24 rok życia – w przypadku szkoły ponadgimnazjalnej.

 

Odpowiednią formę kształcenia dla dzieci i młodzieży posiadających orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego na wniosek rodziców zapewnia:

1) w przedszkolach ogólnych, integracyjnych i specjalnych, w szkołach ogólnych i integracyjnych – wójt, burmistrz, prezydent

2) w szkołach specjalnych i ośrodkach – starosta

 

Dzieci i młodzież z niepełnosprawnością intelektualną w  stopniu głębokim

Dzieci i młodzież z niepełnosprawnością intelektualną  w stopniu głębokim  w wieku od 3 do 25 lat uczestniczą w zajęciach rewalidacyjno-wychowawczych zespołowych lub indywidualnych. Zajęcia są formą realizacji obowiązku szkolnego i obowiązku nauki.

 

Uczniowie niepełnosprawni niezależnie od formy kształcenia mają prawo do kształcenia dostosowanego do ich indywidualnych możliwości psychofizycznych oraz potrzeb rozwojowych i edukacyjnych.

Szkoła do której uczęszcza uczeń z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego z uwagi na określoną niepełnosprawność organizuje zajęcia rewalidacyjne w wymiarze minimum  2 godzin tygodniowo.

Egzaminy zewnętrzne

Na podstawie orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego uczniowie lub absolwenci z niepełnosprawnością przystępują do egzaminu w warunkach i formach dostosowanych do rodzaju ich niepełnosprawności.

Na podstawie informacji dyrektora CKE rada pedagogiczna wskazuje sposób dostosowania przeprowadzenia egzaminów do rodzaju niepełnosprawności lub indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych oraz możliwości psychofizycznych ucznia lub absolwenta.

SYMPTOMY DEPRESJI U DZIECI I MŁODZIEŻY

 

„ W depresji smutek nadchodzi człowieka bez uchwytnej przyczyny. Jakby za przekręceniem kontaktu wszystko gaśnie, świat traci swą barwę, przyszłość zamienia się w czarną ścianę nie do przebicia ,a przeszłość- w pasmo ciemnych wydarzeń obciążających chorego poczuciem winy”

prof. Antoni Kępiński

 

              Depresja jest jednym ze współczesnych zagrożeń zdrowotnych. Zjawisko to zaczyna być coraz bardziej popularne także wśród dzieci i młodzieży( za  Mielnik ,2013, s.22).

 

Depresja może być wywołana zarówno czynnikami biologicznymi jak i czynnikami środowiskowymi bądź interakcją tychże czynników. Z psychologicznego punktu widzenia główny nurt poszukiwań koncentruje  się wokół środowiska rodzinnego , cech osobowości rodziców i dzieci.  Istotną rolę pełni atmosfera panująca w domu rodzinnym- środowisko  sprzyjające depresji, to takie ,w którym panuje duży poziom negatywnych emocji, konfliktów, brak zaangażowania w sprawy członków rodziny. Ogromne znaczenie ma niski poziom wsparcia w rodzinie, wysoki poziom krytycyzmu – szczególnie w stosunku do oczekiwań i osiągnięć  dziecka czy nastolatka,  jak również nadmierne zaangażowanie emocjonalne matki – do grupy ryzyka zalicza się matki depresyjne( za Komorowska, 2010,    s. 8-9). W etiologii depresji należy także zwrócić uwagę na rolę wydarzeń i doświadczeń  życiowych nagłych i niespodziewanych, które są stresogenne m.in.:  trauma, separacja od rodzica, czy śmierć najbliższej osoby , molestowanie seksualne ,  przemoc,  bolesne ośmieszanie, diagnozy medyczne,  itp.  Ponadto warto podkreślić znaczenie indywidualnych cech osobowości, które mogą predysponować jednostkę do zachorowania na depresję np.: nadmierna wrażliwość, tendencja do odczuwania nasilonego lęku, niska odporność na stres. Dodatkowo wśród nastolatków , młodzieży ,którzy znajdują się w tzw. stadium kryzysu tożsamości okresu adolescencji, przechodzą czas burzliwych zmian życiowych, dokonują wyborów między ważnymi alternatywami mogą pojawić się niepewność, lęk, niepokój, uczucia ambiwalentne, wówczas należy być czujnym( za Mielnik,2013,s.23).

 

 

 

 

 

            Wśród sygnałów  symptomatycznych dla depresji ( szczególnie trwających co najmniej dwa tygodnie) wymienia się objawy w następujących obszarach:

- afektywne : nadwrażliwość na bodźce, łatwość popadania w irytację, złość, lęk, negatywizm, poczucie winy, obniżony nastrój, uczucie smutku, rozpaczy, skłonność do płaczu

-wegetatywne/ somatyczne: przewlekłe zmęczenie, męczliwość, zaburzenia snu i łaknienia, ból głowy, brzucha, bóle mięśniowe

-  poznawcze – trudności i/lub spadek koncentracji uwagi a w związku z tym  trudności w nauce, zaniżona samoocena, poczucie braku skuteczności, utrata sensu życia, myśli samobójcze

- behawioralne : agresja, wybuchowość, bunt, zachowania ryzykowne ,w tym eksperymenty, nadużywanie środków uzależniających, agresja, autoagresja, ucieczki z domu  wagary, nagle zmiany w  zachowaniu ,w emocjonalności, w wartościach ,wyglądzie czy stylu życia

- motywacyjne- obniżenie, brak zainteresowań, rezygnacja z aktywności która wcześniej sprawiała radość i przyjemność, niezdolność do odczuwania szczęścia i satysfakcji, apatia, kłopoty w podejmowaniu decyzji, izolowanie się z kontaktów społecznych , zrywanie przyjaźni, itp.

Objawy depresji u dzieci i młodzieży są często  jedynie symptomami ,ale priorytetem jest by ich nie ignorować ,a szybko rozpoznawać, interweniować  i podejmować odpowiednie formy pomocy i działania( za Goetz,2015,s.60).

Ostateczną diagnozę stawia wyłączenie lekarz specjalista –psychiatra.

 

                Ze uwagi  na szereg objawów nakładających się na obraz depresji, i ich nasilenia oraz przebiegu, jak i ze względu na wiele źródeł przyczyn i czynników predysponujących do zachorowania  ,istnieje w kompleksowe leczenie zaburzeń depresyjnych : metody farmakologiczne, psychoterapia ( poznawczo-behawioralna, psychoanalityczna, systemowa), programy edukacyjne skierowane do rodzin( za Komorowska,2010,s.7).

 Kompleksowe postępowanie lecznicze powinno w każdym przypadku opierać się głównie na tych elementach, które dają największą szansę pomocy w takim przebiegu rozwoju, który wykorzystuje możliwości dorastającego człowieka ( za Bomba,2005,s.275-276).

Istotne znaczenie ma profilaktyka dotycząca m.in. wzmacniania samooceny i poczucia własnej kompetencji oraz sprawstwa u młodzieży oraz kształtowanie skutecznego radzenia sobie ze stresem, czy z problemami okresy dojrzewania.  Bardzo ważne jest wysyłanie dzieciom i młodzieży sygnałów ,iż mogą liczyć , zaufać i mają wsparcie w rodzicach , nauczycielach, szkolnym pedagogu i psychologu ( za Goetz,2015,s.61).

 

DO MŁODZIEŻY

Zdarza się ,że towarzyszący Ci obniżony nastrój utrzymuje się  dłużej i nie bardzo wiesz jak sobie poradzić  , wówczas poproś o radę/ zwróć się do rodziców, zaufanego nauczyciela, pedagoga lub psychologa szkolnego i powiedz o swoich odczuciach i  spostrzeżeniach. Pamiętaj, że nie jesteś sam/ sama ( za Strzelecka – Lemiech,201,s.28).

 

DO RODZICÓW

 Obserwuj swoje dziecko i postaraj się wdrażać niżej wymienione wskazówki:

- Stwórz z domu azyl- miejsce gdzie dziecko czuje się bezpieczne, a atmosfera i postawy członków rodziny sprzyjają szczerej , zaufanej i wspierającej rozmowie,

- Bądź dostępny dla dziecka, miej codziennie czas na rozmowę, zabawę, wspólne spędzanie czasu wolnego

- Słuchaj- stwórz dziecku okazję do zwierzeń ,ale nie prowokuj go nieustannymi, natrętnymi pytaniami

-Stawiaj granice ponieważ to one dają punkt odniesienia Tobie i dziecku

-Pomóż dziecku szukać własnych rozwiązań, nie udzielaj gotowych recept

-Pokaż dziecku, że Ty również nie jesteś ideałem, nie ukrywaj problemów ,także swoich

-Panuj nad emocjami, wycofaj się ,jeśli  czujesz, że za chwilę emocje wezmą górę i możesz powiedzieć lub zrobić coś, czego następnie będziesz żałować

-Nie wstydź się bezradności, szukaj wsparcia - pozwól specjalistom pomóc sobie i dziecku

 ( za Łoskot,2012,s.29).

 

 

Bibliografia

 

  1. Bomba J. (2004,2005) Depresja młodzieńcza. W: I. Namysłowska (red.). Psychiatria dzieci i młodzieży. Warszawa: Wyd. Lekarskie PZWL, 266-278.
  2. Goetz M. (2015). Symptomy depresji u dzieci i młodzieży. Dyrektor Szkoły,(12) 58-61.
  3. Komorowska M.( 2010). Depresja u dzieci i młodzieży. Remedium, (6) 8-9.
  4. Łaskot M. (2012) .Depresja nastolatków. Głos Pedagogiczny, ( 43) 27.
  5. Mielnik J. (2013). Etiologia depresji u dzieci młodzieży. Remedium, ( 11) 22-23.